Het oude Sophia: van ziekenhuis tot kunstacademie

De geschiedenis van het Sophia ziekenhuis


In 1884 werd op de hoek van de Rhijnvis Feithlaan en de Nieuwe Vecht een uiterst modern ziekenhuis geopend. De naam is ontleend aan koningin Sophia, die Zwolle op 18 juli 1874 had bezocht en die zoveel voor de ziekenverpleging had gedaan. In 1880 begon de bouw en op 1 oktober 1884 kon het ziekenhuis geopend worden. Het ontwerp was van de toenmalige stadsarchitect J.L. van Essen, en kostte, compleet met inventaris, fl. 70.000,-.

Fotobijschrift


Het oude Sophia Ziekenhuis, ontworpen door stadsarchitect J.L. van Essen, geopend 1 oktober 1884.
Prentbriefkaart uitgegeven door J.H. Schaefer te Amsterdam (Zw 61), met poststempel Zwolle,
2 oktober 1901. Collectie Historisch Centrum Overijssel, PBKR2826.

Sindsdien vond meermalen verbouwing en nieuwbouw plaats. Op 13 maart 1915 werd een nieuwe vleugel, die was ontworpen door stadsarchitect Lourens Krook, met veel redevoeringen in gebruik genomen. In 1935 kreeg het Sophia Ziekenhuis een uitbreiding in dezelfde straat, van een voor die tijd ongekend moderne architectuur. Stadsarchitect Jan Gerko Wiebenga ontwierp de nieuwe vleugel in de stijl van het Functionalisme.

Fotobijschrift


Het Sophia Ziekenhuis in 1950, vanuit de lucht. Links de Nieuwe Vecht, rechts de Rhijnvis Feithlaan. Op de voorgrond de nieuwbouw uit de jaren dertig door stadsarchitect J.G. Wiebenga. Prentbriefkaart uitgegeven door Aerofoto KLM, met poststempel Zwolle, 15 oktober 1956.
Collectie Historisch Centrum Overijssel, PBKR2843.

In 1972 verhuisde het hospitaal naar de rand van de stad, aan de Dokter van Heesweg. Na de fusie met het ziekenhuis De Weezenlanden werd het Sophia Ziekenhuis een locatie van de Isala-klinieken. Beide ziekenhuizen willen in 2010 een nieuw gebouw betrekken, dat op de grond van het nieuwe Sophia Ziekenhuis moet verrijzen.

Op de zolderverdieping van het oude Sophia Ziekenhuis was gedurende ruim twintig jaar kunstenaarsvereniging Het Palet gehuisvest. In juli 2002 kreeg de vereniging van de gemeente Zwolle te horen dat ze het pand zo snel mogelijk moest verlaten om plaats te maken voor de kunstacademie van Hogeschool Constantijn Huygens te Kampen. Het voormalige ziekenhuis zal daartoe worden verbouwd naar een ontwerp door architect Hubert-Jan Henket. Henket heeft een nieuwe vleugel langs de Nieuwe Vecht ontworpen die in stijl en hoogte aansluit op het ontwerp uit de jaren dertig van architect Wiebenga. Ook achter het hoofdgebouw van het voormalige ziekenhuis komt nieuwbouw.

Fotobijschrift


Het gedeelte van het Sophia Ziekenhuis, gebouwd door stadsarchitect J.G. Wiebenga. Prentbriefkaart uitgegeven door N.V. Vroom & Dreesman te Zwolle, met poststempel Zwolle, 15 augustus 1948. Collectie Historisch Centrum Overijssel, PBKR2852.

Het oude Sophia Ziekenhuis is eigendom van de gemeente. Renovatie en nieuwbouw ten behoeve van de Hogeschool Constantijn Huygens worden op kosten van de gemeente uitgevoerd. De totale kosten worden geraamd op ongeveer elf miljoen euro.

Het trappenhuis


Het trappenhuis in het Sophia Ziekenhuis is ontworpen door stadsarchitect J.G. Wiebenga.

Fotobijschrift


Prentbriefkaart uitgegeven door een onbekende uitgever, zonder poststempel.

Fotobijschrift


Uitzicht vanuit het trappenhuis naar het oudste gedeelte van het Sophia Ziekenhuis. Prentbriefkaart uitgegeven door H. Hartman te Zwolle circa 1935, met poststempel Zwolle, 21 juli 1938. Collectie Historisch Centrum Overijssel, PBKR2856.

De binnentuin


De binnentuin van het Sophia Ziekenhuis, met links het oudste gedeelte uit 1884,
rechts het gedeelte uit 1935. Prentbriefkaart uitgegeven door H. Hartman te Zwolle circa 1935, zonder poststempel. Collectie Historisch Centrum Overijssel, PBKR2837.

De operatiekamer


De operatiekamer in het Sophia Ziekenhuis. Prentbriefkaart uitgegeven door een onbekende uitgever, zonder poststempel. Collectie Historisch Centrum Overijssel, PBKR2865.